Δύο γίγαντες τοῦ πνεύματος καί τῆς ζωῆς συναντοῦμε σήμερα στήν Κυριακάτικη πορεία μας. Ὁ ἕνας εἶναι μικρόσωμος γίγαντας καί πολύ ἁμαρτωλός. Εἶναι ὁ ἀρχιτελώνης Ζακχαῖος, πού τόν κάνει γίγανταἡ μετάνοιά του. Ὁ ἄλλος εἶναι ἕνας γίγαντας τῆς ἀρετῆς καί τῆς θεολογίας. Εἶναι ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος. Γίγαντα τόν κάνει ὁ τρόπος πού βίωσε καί ἐξέφρασε τή σχέση του μέ τόν Θεό, ὁ τρόπος πού θεολόγησε ἐκθέτοντας τήν ἐμπειρία ἀπό τήν ἕνωσή του μέ τόν Ἰησοῦ.Ποιά εἶναι ἡ κοινή συνισταμένη αὐτῶν τῶν δύο γιγάντων; Εἶναι ἡ ἀναζήτηση τοῦ Ἰησοῦ. Ὁ Ζακχαῖος «ἐζήτει ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί» σέ ἡλικία προχωρημένη καί μέ συνείδηση διαβρωμένη. Ὁ Γρηγόριος ὁ Ναζιανζηνός «ἐζήτει ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί» ἀπό τή νεότητά του καί μέ συνείδηση πού διψοῦσε γιά τήν ἀλήθεια τῆς θεϊκῆς παρουσίας στήν ὕπαρξή του. Σήμερα ἡ Ἐκκλησία προβάλλει αὐτές τίς δύο τεράστιες προσωπικότητες, γιά νά μᾶς διδάξει πώς ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ μπορεῖ νά γίνει ὁποτεδήποτε, ὁπουδήποτε καί ἀπό τόν ὁποιοδήποτε. Ὁ Ζακχαῖος ἀναζήτησε τόν Ἰησοῦ μέσα ἀπό τίς φυσικές δυσκολίες καί μέσ’ ἀπό τήν ἁμαρτία. Ὁ Γρηγόριος ἀναζήτησε τόν Ἰησοῦ μέσ’ ἀπό τήν προσευχή, τήν ἄσκηση, τή μελέτη καί τήν ἀγάπη. Ἡ ἀναζήτηση τοῦ Χριστοῦ δέν εἶναι καθῆκον, εἶναι ἀνάγκη, δέν εἶναι θεωρητικός στοχασμός, εἶναι τρόπος ζωῆς καί ἀδιάψευστη ἐμπειρία.Γιά τό πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ ἀκούγονται πολλά. Ὁ Χριστός ποτέ δέν ἄφησε τούς ἀνθρώπους ἀδιάφορους. Ἄλλοι θέλγονται καί ἄλλοι ἐνοχλοῦνται. Ἄλλοι Τόν ἀγαποῦν παράφορα καί ἄλλοι Τόν μισοῦν θανάσιμα. Πολλοί ξέρουν γιά τόν Ἰησοῦ, ἐλάχιστοι, ὅμως, γνωρίζονται ἀληθινά μαζί Του. Μόνον ἡ ἀναζήτηση τοῦ Κυρίου μπορεῖ νά μᾶς φέρει σέ ἐπαφή μέ τό Θεανδρικό πρόσωπό του. Τί σημαίνει καί τί εἶναι αὐτή ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ; Πῶς γίνεται ἡ ἀναζήτηση καί ἡ γνωριμία μέ τόν Ἰησοῦ;

Πρῶτον, ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεανθρώπου προϋποθέτει μιά εὐλογημένη περιέργεια. Ἀκοῦμε καί μαθαίνουμε πολλά γιά πολλά πρόσωπα. Μέ μία ἐνοχλητική καί ἐφάμαρτηπεριέργεια ψάχνουμε τίς ζωές τῶν ἄλλων. Δέν τό κάνουμε ἀπό ἀγάπη ἤ ἀπό ἁγνό ἐνδιαφέρον. Ψάχνουμε τούς ἄλλους, διότι δέν ἀντέχουμε νά ψάξουμε τόν ἑαυτό μας. Φοβόμαστε νά ἀναζητήσουμε τόν κακό ἑαυτό μας, γι’ αὐτό ἀσχολούμαστε μέ τά λάθη καί τίς πτώσεις τῶν συνανθρώπων μας. Ὑπάρχει, βεβαίως, καί ἡ καλή περιέργεια. Καλή εἶναι ἡ περιέργεια πού ὑποκινεῖ τόν ἄνθρωπο στήν ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ. Ἀπό μία τέτοια περιέργεια ὁ Ζακχαῖος «ἐζήτει ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί». Ἀπ’ αὐτή τήν εὐλογημένη περιέργεια κινήθηκε καί ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος πρός τόν Χριστό. Ἡ περιέργειά του γιά τόν Κύριο ἔγινε ἀσίγαστη πείνα καί δίψα, πού ποτέ δέν κορέστηκε. Ὅσο γνώριζε τόν Ἰησοῦ, τόσο Τόν ποθοῦσε καί, ὅσο Τόν ποθοῦσε, τόσο βάθαινε ἡ γνωριμία του μέ Ἐκεῖνον. Ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ ἔχει ἀρχή, ἀλλά δέν ἔχει τέλος. Τό ψάξιμο τοῦ Θεοῦ δέν εἶναι μονομέρεια καί ὀπισθοδρόμηση, εἶναι ἄνοιγμα μυαλοῦ καί πρόοδος πολυεπίπεδη. Ὅλα ὁδηγοῦν στόν Χριστό. Ἡ φύση, ἡ ἐπιστήμη, ἡ φιλοσοφία, οἱ τέχνες, ὅλα τά ἐργαλεῖα τῆς καλῆς περιέργειας ὁδηγοῦν σ’ Ἐκεῖνον πού ἔπλασε τά πάντα. Μόνον οἱ τυφλοί καί οἱ πωρωμένοι δέ θέλουν νά βροῦν τόν Θεό. Ὅποιος ἔχει ἀνοικτό μυαλό ἀντιλαμβάνεται ὅτι ὅλα μιλοῦν γιά τόν Θεό.

Δεύτερον, στήν ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ ὁδηγεῖ ἡ ματαιότητα αὐτοῦ τοῦ κόσμου. Ὁ Ζακχαῖος τά εἶχε ὅλα, ἀλλά δέν εἶχε τό σημαντικότερο. Δέν εἶχε ἐσωτερική πληρότητα. Ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος τά εἶχε ὅλα. Ἡ οἰκογένειά του ἦταν ἐξαιρετικά πλούσια. Δέν γέμιζε, ὅμως, ἀπό τά ὑλικά του ὑπάρχοντα. Ἡ ψυχή, ὅσο καί ἄν περιβάλλεται ἀπό πλοῦτο καί πράγματα,δέν γεμίζει. Δέν καλύπτει τά κενά της οὔτε ἀπό τίς πολλές γνώσεις, οὔτε ἀπό τίς πολλές γνωριμίες, οὔτε ἀπό τή συμμετοχή σέ γλέντια, γιορτές καί πανηγύρια. Ἡ ψυχή διψάει ἐσώτατα γιά τό πρότυπό της. Διψάει ἀπελπισμένα γιά τόν Δημιουργό της. Ὅ,τι καί νά προσφέρουμε στήν ψυχή, ἐκείνη θά ἀναζητάει τόν Ἰησοῦ. Ὁ ἁμαρτωλός ἀρχιτελώνης Ζακχαῖος «ἐζήτειἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί». Ὁ ἁγιασμένος φωστήρας τῆς Ἐκκλησίας Γρηγόριος γιά μιά ζωή «ἐζήτειἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί». Καί Τόν εἶδαν! Τόν πόθησαν, Τόν ἀναζήτησαν, Τόν συνάντησαν καί Τόν γνώρισαν. Γέμισε ἡ ὕπαρξή τους ἀπό τήν παρουσία Του. Γέμισε ἡ ζωή τους ἀπό τήν ἀγάπη Του. Γέμισε ἡ ψυχή τους ἀπό τό δικό Του ἀκατάβλητο καί ἄκτιστο φῶς. Ἡ δική τους ἀναζήτηση ἔγινε παράδειγμα καί γιά τή δική μας πορεία. Ἐμεῖς περιπλεκόμαστε μέ τά δεδομένα αὐτῆς τῆς ζωῆς. Πλανιόμαστε ἀπό τά ψέματα αὐτοῦ τοῦ κόσμου. Νομίζουμε ὅτι θά κάνουμε τή ζωή μας καλύτερη μέ τήν τεχνολογία, τίς ἐπιστῆμες καί τά πολλά ὑλικά ἀγαθά. Νομίζουμε πώς ἀκόμη καί ἡ ἀνερμάτιστη καί ἐνίοτε κακόγουστη τέχνη θά ἱκανοποιήσει τίς ἐσώτατες ἀνάγκες τῆς ψυχῆς γιά κάτι ἀνώτερο καί ἀληθινό. Νομίζουμε ὅτι οἱ πολλοί περισπασμοί θά μᾶς κάνουν νά ξεχαστοῦμε ἀπό τά ὑπαρξιακά ἀδιέξοδα καί ἀπό τίς ἀναπάντητες ἀνησυχίες. Ὅμως, μέ ὅλα τά ἐπιτεύγματα καί τίς παροχές παραμένουμε ἄδειοι. Ἕνα βάρος, μία στεναχώρια, ἕνα ἄγχος, ἕνας φόβος, ἕνα παράπονο, ἕνας θυμός, μία πικρία γεμίζουν συνεχῶς τήν ψυχή μας. Ψάχνουμε κάποιο φῶς, μία διέξοδο, μιά καθαρή ἀνάσα. Χωρίς νά τό καταλαβαίνουμε ψάχνουμε γιά τόν Θεό. Ἐάν κάνουμε τήν ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ συνειδητό ἀγώνα, θά Τόν συναντήσουμε. Ἐάν κατεβοῦμε ἀπό τή συκομουριά τοῦ ψέματος, θά κοινωνήσουμε μαζί Του. Νά ξέρουμε πώς ἡ αἰτία κάθε ἐσωτερικοῦ κενοῦ εἶναι ἡ ἔλλειψη τοῦ Θεοῦ. Ὁ Κύριος πού γεμίζει μέ τήν ὕπαρξή Του τά πάντα, θά γεμίσει καί τή δική μας ὕπαρξη, ἀρκεῖ νά τρέξουμε πρός ἀναζήτησή Του καί νά χαροῦμε μέ τήν παρουσία Του.

Τρίτον, ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ εἶναι ἀγώνας καί ἄσκηση.Τόσο ὁ Ζακχαῖος,ὅσο καί ὁ σήμερα ἑορταζόμενος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, ὁ καθένας μέ τίς προϋποθέσεις του ζητοῦσαν «ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί». Αὐτή ἡ ἀναζήτηση δέν ὁλοκληρώθηκε μέ μία στιγμιαία συνάντηση. Αὐτή ἡ ἀναζήτηση δέν ὁλοκληρώθηκε ποτέ. Ἀκόμη καί ὅταν βρήκαν τόν Ἰησοῦ, συνέχισαν νά Τόν ἀναζητοῦν. Ἡ εὕρεση τοῦ Χριστοῦ δέν εἶναι ἕνα γεγονός κάπου κάποτε. Ὅταν ὁ πιστός βρίσκει τόν Χριστό καί Τόν συναντάει, τότε ξεκινάει καί πάλι μία καινούργια ἀναζήτηση. Ὁ Ἰησοῦς δέν εἶναι ἕνα πρόσωπο πεπερασμένο πού, ὅταν κάποιος τό βρεῖ, τελειώνει ἡ ἀναζήτησή του. Ὁ Κύριος εἶναι ἄπειρος καί ἀτελεύτητος. Ἡ εὕρεσή Του δέν σημαίνει τέλος ἀλλά ἀρχή. Ὅταν βροῦμε τόν Χριστό, τότε Τόν ψάχνουμε ἀκόμη περισσότερο. Ὅταν κοινωνοῦμε μαζί Του, τότε Τόν ποθοῦμε ἀκόμη πιό ἔντονα. Ὅταν τρῶμε τή Σάρκα Του καί πίνουμε τό Αἷμα Του, τότε πεινᾶμε καί διψᾶμε πιό πολύ, γιά νά Τόν ξαναμεταλάβουμε. Ἔτσι ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ δέν εἶναι πνευματική καί φιλοσοφική ἀδολεσχία. Εἶναι ζωή καί ἀγώνας μετάνοιας καί καλλιέργειας. Ὁ Ζακχαῖος ἀναζήτησε τόν Χριστό καί βίωσε τή μετάνοια. Ὁ Γρηγόριος, ὁ μεγάλος αὐτός Θεολόγος, ἀναζήτησε τόν Χριστό καί ἔζησε μέ τόν πόθο καί τόν ἔρωτα γιά τόν Ἰησοῦ σέ ὁλόκληρη τή ζωή του. Οἱ δοκιμασίες, οἱ προδοσίες, οἱ θλίψεις καί τά κτυπήματα τοῦ βίου δέν ἔκαμψαν τήν ἀγάπη του γιά τόν Ἰησοῦ. Ἡ ἀναζήτηση τοῦ Θεοῦ δέν ἦταν μία σκέψη ἤ μία πράξη. Ἦταν ὁλόκληρη ἡ ζωή του. Ἡ ζωή καί ὁ ἀγώνας τῆς μετάνοιας ὁδηγοῦν στόν Θεό. Αὐτή ἡ ἐπαφή μέ τόν Θεό σηματοδοτεῖ τήν ἔναρξη μιᾶς καινούργιας ἐμπειρίας καί ἑνός νέου ἀγώνα. Αὐτή ἡ πνευματική πορεία δέν ἔχει τέλος. Ἔχει μόνον δόξα. Ἔτσι ὁ πιστός πορεύεται ἀπό δόξα σέ δόξα καί ἀπό γνώση σέ γνώση τοῦ Θεοῦ χωρίς τέλος, ἀχόρταγα.

Σήμερα τό εὐαγγελικό κείμενο μᾶς εἶπε γιά τόν ἀρχιτελώνη Ζακχαῖο ὅτι «ἐζήτει ἰδεῖν τόν Ἰησοῦν τίς ἐστί». Αὐτόν τόν ἀρχιτελώνη μιμήθηκε καί ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος καί ἀναζήτησε τόν Χριστό σ’ ὅλη τή ζωή του. Καί οἱ δύο βρῆκαν τόν Κύριο. Ὅποιος ἀναζητάει τόν Θεό Τόν βρίσκει. Μακάρι κι ἐμεῖς νά κάνουμε αὐτή τήν εὐλογημένη ἀναζήτηση, γιά νά ζήσουμε γιά πάντα μαζί μ’ Ἐκεῖνον πού μᾶς ποθεῖ καί θέλει νά μᾶς σώσει.

I.M.Δ